تبدیل موتور جت هواپیما به ژنراتور برق برای دیتاسنترهای هوش مصنوعی

به گزارش خبرآنلاین، در بیابان‌های آریزونا، هزاران هواپیمای بازنشسته در محوطه‌هایی موسوم به گورستان هواپیما نگهداری می‌شوند. موتورهای بسیاری از این هواپیماها سال‌هاست روشن نشده‌اند، اما افزایش تقاضای برق برای مراکز داده هوش مصنوعی، آن‌ها را به منبعی تازه برای تولید انرژی تبدیل کرده است.

بر اساس گزارشی که روزنامه نیویورک‌تایمز منتشر کرده است، شرکت‌هایی در آمریکا موتورهای جت هواپیماهای قدیمی را جدا و پس از تغییرات فنی، آن‌ها را به ژنراتور برق تبدیل می‌کنند. هدف اصلی این شرکت‌ها، تامین سریع برق برای مراکز داده‌ای است که نمی‌توانند سال‌ها برای اتصال به شبکه یا دریافت توربین‌های نیروگاهی جدید منتظر بمانند.

موتور هواپیما چگونه برق تولید می‌کند؟

موتور جت در هواپیما با مکش و فشرده‌سازی هوا، سوزاندن سوخت و چرخاندن یک محور مرکزی کار می‌کند. در فرایند تبدیل آن به ژنراتور، بخش‌هایی مانند پوشش بیرونی و فن جلویی موتور برداشته می‌شوند. محفظه احتراق نیز برای سوزاندن گاز طبیعی تغییر می‌کند. سپس محور مرکزی به جعبه‌دنده و ژنراتور متصل می‌شود تا انرژی مکانیکی را به برق تبدیل کند.

به گفته یکی از مدیران شرکت ProEnergy، هر واحد از این ژنراتورها می‌تواند حدود ۵۰ مگاوات برق تولید کند. این شرکت موتورهای ساخت جنرال الکتریک را که در هواپیماهای مسافربری استفاده می‌شدند، برای تولید برق بازطراحی می‌کند.

شرکت‌های هوش مصنوعی به دنبال برق فوری هستند

شرکت xAI متعلق به ایلان ماسک، هشت توربین تبدیل‌شده از موتورهای جت را برای تامین برق یکی از مراکز داده خود در ایالت می‌سی‌سی‌پی نصب کرده است. اسناد مجوزهای زیست‌محیطی و تصاویر ماهواره‌ای بررسی‌شده توسط نیویورک‌تایمز این موضوع را تایید می‌کنند.

شرکت‌های دیگری نیز به این فناوری علاقه نشان داده‌اند. FTAI Aviation بخشی را برای تبدیل موتورهای هواپیماهای بوئینگ ۷۳۷ و ایرباس A۳۲۰ به ژنراتور راه‌اندازی کرده است. شرکت Boom Supersonic که ابتدا با هدف ساخت هواپیمای مسافربری مافوق صوت فعالیت می‌کرد هم اکنون در حال توسعه توربین‌هایی برای تولید برق مراکز داده است.

جذابیت اصلی این تجهیزات، سرعت راه‌اندازی آن‌هاست. برخی شرکت‌ها می‌توانند با استفاده از این ژنراتورها در حدود ۲۴ ماه یک مرکز داده را به برق برسانند، در حالی که اتصال به شبکه برق در بعضی مناطق ممکن است چندین سال طول بکشد.

سرعت بیشتر به بهای آلودگی بالاتر

استفاده از موتورهای جت بازنشسته بدون هزینه نیست. این تجهیزات معمولا از توربین‌هایی که از ابتدا برای نیروگاه‌های برق طراحی شده‌اند، بازده کمتری دارند و آلایندگی بیشتری تولید می‌کنند. بنابراین برای تولید مقدار مشخصی برق، به تعداد بیشتری از آن‌ها نیاز است.

بر اساس اسناد مجوزهای زیست‌محیطی بررسی‌شده توسط نیویورک‌تایمز، هشت توربین نصب‌شده در مرکز داده xAI مجوز انتشار مونوکسید کربن با سقفی دو برابر برخی توربین‌های دیگر همان مجموعه را دارند. سقف مجاز انتشار ترکیبات آلی فرار نیز ۲۵ درصد بیشتر تعیین شده است. این مواد می‌توانند برای سلامت انسان خطرناک باشند.

منتقدان می‌گویند استفاده از تجهیزات قدیمی و آلاینده برای تأمین انرژی فناوری‌ای که آینده اقتصاد دیجیتال به آن وابسته دانسته می‌شود، با مسیر کاهش آلودگی و توسعه انرژی پاک در تضاد است.

در نهایت، بازگشت موتورهای جت به چرخه تولید برق نشان می‌دهد کمبود انرژی به یکی از محدودیت‌های مهم گسترش هوش مصنوعی تبدیل شده است. شرکت‌ها برای دسترسی سریع‌تر به برق، حتی حاضرند از تجهیزاتی استفاده کنند که برای تولید انرژی ارزان و پاک طراحی نشده‌اند.

۵۸۵۸